Birlikteforum Kültürel Bilgi Paylaşım

Reklamlar
Fark AkademiFark Akademi

Klasik Kemençe

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

Çevrimdışı freelife

  • *****
  • Cinsiyet: Bay
Klasik Kemençe
« : 03 Şubat 2009, 09:47:18 »
Fark Akademi






Kemençe , biri Osmanlı Müziğinde , diğeri Karadeniz yöresi Halk Müziğinde kullanılan iki ayrı yaylı çalgının ortak adıdır. Bunlardan ilki için 20. y.yılın ortalarına kadar kullanılan "armudi kemençe" , "fasıl kemençesi" gibi adlar artık yerini Klasik Kemençe'ye bırakmış gibi görünmektedir. Bir halk çalgısı olan ikincisi ise "Karadeniz kemençesi" olarak anılır. " Klasik kemençe" 40-41 cm boyunda 14-15 cm. genişliğinde küçük bir çalgıdır. Yaarmudu andıran gövdesi elips biçimindeki burguluğu (kafa) ve sapı (boyun) tek bir ağaç parçasından yontularak  ve oyularak yapılır. Göğsünde yuvarlak kenarları dışarda kalmak üzere D biçiminde iki iri delik bulunur. Eşik bir ucu can direğine , diğer ucu göğse basacak biçimde ve bu iki deliğin arasına yerleştirilir. Tellerin titreşen uzunluklarını eşitleyen bir baş eşik yoktur. Üç tel , sırasıyla Yegâh  ( Pest Re) , Rast ( sol) ve Neva (tiz re) akortlanır. Çalgının arka tarafında bir "sırt oluğu" vardır. Gövdenin alt ucundaki özel çıkıntıya " kuyruk takozu" takılan kiriş veya metal kuyruğa bağlanan tellerden her biri , eşiğin üzerinden geçip kendi burgusuna sarılır. Eskiden kemençenin kafası boynu ve sırt genellikle fildişi , sedef veya bağa kakmalı yapılırdı.Çalınırken kuyruk takozu sol dize, burguları göğse yaslanarak düşkonumda tutulan ya da iki diz arasına konan kemençenin telleri , tuştan 7-10 mm. yüksektedir. Çünkü sesler telli çalgıların çoğunda olduğu gibi tellerin üstüne parmak uçlarıyla basılarak değil , teller tırnakla yandan hafifçe itilerek elde edilmektedir. Yaklaşık 60 cm. uzunluğunda olan ve avuç içi yukarı bakacak biçimde tutulan yayın kılları , seslendirme sırasında sağ elin orta parmağıyla gerilip gevşetilebilir.