Türkmeneli ve Tarihçesi...
TARİHÇE
Türkmenler ırak halkı'nın bir bölümüdür. Irak'ın diğer halkları gibi şan ve yiğitlik dolu bir tarihe asil ve şanlı bir kültür'e ve dedelerden oğullara taşınan ulusal bir mirasa sahiptirler. Ama bir çok nedenden dolayı yeterli önemi göremeyen türkmen tarihi dolayısıyla sosyal, siyasi ve ekonomi yönden de desteklenmediğinden araştırmalar konusunda yeterli ilgiyi görmemiştir. Ayrıca türkmen ulusçuluğu varlık ve kimliğinin ispatlaması konusunda da tarih boyu hüküm süren güçler sayesinde değişik insanlık dışı durumlarına boyun eğmek zorunda kalmıştır. Türkmen ulusçuluğu h. 54 yılında basra'da yerleşme dönemine ait bir geçmişe sahiptir. Ancak ırak tarihi boyunca hep ırkçı siyasette maruz kalmıştır. İki milyondan fazla türkmen vatandaşını yok etmeyi amaçlayan bu siyaset, hazırlanmış planlara dayanarak bastırma, soykırım, zorunlu göç gibi uygulamalarla az sayılmayan köyleri yok edip kalanları da araplaştırmıştır. Irak'taki türkmenler, milli tarih ve kimliklerini çirkinleştirmekten uzak tutup ıraklı kimliklerini açıklayan uzman incelemelerine ihtiyaç duymaktadırlar. Dolayısı ile tarihin derin denizlerine dalarak tarihte türkmenlerin gerçek ve sabit rolünü açıklamalıyız.
Türkmen kimdir?
Türkmenler orta asya'da yerleşen bir Türk kavmidir. Türkmen adını m.11nci yüzyıldan bu yana kullanmışlardır. Önce farsça olan toplu (türkmanend) biçiminde kullanmışlardır. Bu şekille de fars tarihçisi olan (kalgırdizi)'nin kitabında yer almıştır. Ayrıca abu el-fazıl el-behkıy (oğuz) anlamına gelen Türk lafını tüm yazılarında kullanmıştır.
Orhun kitaplarında menğolya'da oturmaya alışan oğuzlar'ın m.8nci yüzyıl döneminde o yörelerde yaşadıkları yazılmıştır. Doğuda türkmenleri anan ilk kişi ise tungatin idi. Çin bilgini (tükümeng) biçiminde türkmenlerden bahsetmiştir. Tungatin rivayetinde şöyle söylüyor (tükümeng) sektek diyarı yani şimdiki diyarın diğer bir adıdır ve bu diyar hıristiyanlar döneminin başlangıcında doğudan başlayıp m.10ncu yüzyılında oğuzların ana yurdu olan siham ırmağının aşağı akımına kadar uzanırmış. Ayrıca hers de alman bavyera bilginler akademi toplantısında buna işaret etmiştir. Türkmen arap coğrafya musanniflerine ait olan mukaddesi kitabında da türkmen adı kayıt edilmiştir. Türkmen kelimesi kaşgarlı mahmut döneminden bu yana kullanılmıştır. Ayrıca farsça yaygın olan türkmen'de yani Türk'e benzer deyimi de ortaya çıkmıştır. Türkmenlerin batı asya'da yayılmasına dair bir bilgi istendiği zaman m.11nci yüzyılında meydana gelen olaylardan dolayı selçuk oğulları hakkında yazınlara bakabiliriz. Ayrıca şimdi orta asya'da yaşayan türkler dikdörtgen başları ile bilinirlerdi. Nedeni de orta asya'da yaşayan iranlı hakları ile kaynaşmalarındandır. Doğulaşan (partulu) çin kaynaklarına dayanarak şöyle söylemiştir. Hazar denizden çin sınırlarına kadar uzanan yerde üç Türk halkı bulunmaktadır.
A.El-gaz:hazar denizinden (sirdarya) ırmağının orta akımına kadar uzanan yerde yerleşmişlerdir.
B.El-karluk:yirmi gün yaya süresi (kırınağane)'nin doğusuna düşen yerlerde yerleşmişlerdir.
C.El-seğir oğuz (otukas oğuzlar): (karluk) topraklarının sınırlarından başlayıp çin'e kadar uzanan yerlerde yerleşmişlerdir.
Yukarıdaki bilgilere dayanarak (el-gaz ve karluk) kabileleri, hazar denizi civarındaki geniş yerlerden, şirdarya ırmağının akım ortalarından ve yirmi gün yaya süresi ile kırnağa'nın doğusunda yaşayan insanlara türkmen adı verilmiştir. Ebu sait de söylüyor türkmenler, selçuk oğulları döneminde rum'u fetih eden türklerin büyük bir neslidir. Ekleyerek söylüyor, mezopotamya ve horasan'da yerleşip islam'ı din bilen daha sonra anadolu, ırak ve orta doğu devletlerine akım yapan türkmenler, oğuz türkmenlerindendir. Türk dallarının en görgülü dalı olup tarihte en büyük imparatorluk sayılan selçuk ve osmanlı imparatorluğunu kurmuşlardır.
2.Türkmen adının anlamı
http://www.iraqiturkman.org.tr/irakturkmenleritarihi.htm
Devamı ve meraklıları için linkte ki bilgilere bakılabilir.









Logged








